ΕΦΤΑΣΕ Η ΩΡΑ ΤΗΣ ΔΙΧΟΤΟΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΑΟΖ ΕΛΛΑΔΟΣ ΚΑΙ ΚΥΠΡΟΥ : ΠΑΡΕΛΑΒΑΝ ΚΡΑΤΗ ΚΑΙ ΘΑ ΠΑΡΑΔΩΣΟΥΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ;

Ο Χάρτης που δείχνει τις θάλασσες του Ελληνισμού που είναι πενταπλάσιες από τις ηπειρωτικές περιοχές.

Του Θεόδωρου Καρυώτη

Κάποια στιγμή η οικονομική κρίση θα τελειώσει αλλά εάν έχουν, ταυτόχρονα, τελειώσει και οι ΑΟΖ, τότε δεν θα υπάρχει μέλλον στον ελλαδικό χώρο διότι υπάρχει πιθανότητα ο Πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Αναστασιάδης και ο πρωθυπουργός της Ελλάδας Αλέξης Τσίπρας, που παρέλαβαν κράτη να παραδώσουν κοινότητες. 

Ποτέ στην μεταπολεμική μας ιστορία δεν είχαμε τόσους λίγους φίλους, αλλά ο Αλέξης κάνει βόλτες σε νησιά που δεν έχουν σύνορα, επιτρέπει σε Υπουργό του να λέει ότι δεν πειράζει να χάσουμε μερικά νησιά στο Αιγαίο, αποκαλεί «μπούλη» τον Υπουργό Άμυνας , πηγαίνει να προσκυνήσει τον μεγάλο ηγέτη της Κούβας που θα ήθελε πολύ να του μοιάσει και παριστάνοντας, επιτέλους, τον Ανδρέα ετοιμάζεται να διώξει το καταραμένο ΔΝΤ από την πατρίδα μας. Ο Ανδρέας, όμως, είχε μιλήσει για το ΔΝΤ πολύ πριν γεννηθεί ο Αλέξης. 

Ο κίνδυνος να παραδώσουμε την ελληνική ΑΟΖ στο ΤΑΙΠΕΔ και να τεμαχίσουμε την κυπριακή ΑΟΖ φαίνεται να πλησιάζει. Τα μεγάλα μας προβλήματα και οι κρίσεις με την Τουρκία μπορεί να ξεκίνησαν το 1973 αλλά το μεγάλο γεγονός της πρόσφατης ιστορίας μας ήταν η μεγαλειώδης πράξη ανακήρυξης της Κυπριακής ΑΟΖ, το 2004, από τον αείμνηστο Τάσσο Παπαδόπουλο. Τους έπιασε, τότε, όλους στον ύπνο. 

Οι Τούρκοι έκαναν μια πολύ απλή δήλωση λέγοντας ότι δεν αναγνωρίζουν την ανακήρυξη της ΑΟΖ της Κύπρου και τίποτε άλλο. Χρόνια αργότερα κατάλαβαν το λάθος τους αλλά δεν μπόρεσαν ποτέ να βρουν τρόπο να το διορθώσουν. Όταν άρχισαν τους βρυχηθμούς ήταν ήδη πολύ αργά. Οι Αμερικανοί, που είχαν ανακηρύξει και οριοθετήσει την ΑΟΖ τους από την δεκαετία του 1980, δεν κατάλαβαν και αυτοί την χειρονομία Παπαδόπουλου και αναγνώρισαν αμέσως την κυπριακή ΑΟΖ. Και οι Αμερικανοί, επίσης καθυστερημένα, κατάλαβαν το λάθος τους γιατί δεν ήθελαν η Μεσόγειος να γίνει μια λίμνη των ΑΟΖ των κρατών της Μεσογείου και για αυτό πολεμούν τόσα χρόνια την δημιουργία ΑΟΖ για την Ελλάδα και, μονότονα, τονίζουν «να φτιάξετε ΑΟΖ αφού πρώτα τα βρείτε με την Τουρκία». 

Το κύριο πρόβλημα της Ελλάδας στην ελληνοτουρκική διένεξη είναι ξεκάθαρα η στάση των Ηνωμένων Πολιτειών, οι οποίες δεν έχουν αλλάξει καθόλου τα τελευταία τριάντα χρόνια. Οι Αμερικανοί, από την εποχή του Ανδρέα Παπανδρέου μέχρι του Αλέξη Τσίπρα, παίζουν το ίδιο τραγούδι στο βιολί τους, λέγοντας στις ελληνικές κυβερνήσεις ότι δεν πρέπει να κάνουν μια μονομερή ανακήρυξη ΑΟΖ χωρίς να τα βρουν με την Τουρκία, παριστάνοντας ότι δεν γνωρίζουν πως η ανακήρυξη ΑΟΖ είναι πάντα μια μονομερής πράξη, όπως ακριβώς έκαναν και αυτοί το 1983. 

Ο Εφιάλτης της Τουρκίας: Νησιά 

Βρίσκεται πάντα στην μνήμη μου το Άρθρο 121 του UNCLOS III και ενθυμούμαι τους αγώνες της ελληνικής και της κυπριακής αντιπροσωπείας για την διατήρηση του και το πείσμα της Τουρκίας για εξαφάνισή του.

Ήταν μια μεγάλη νίκη για τα ελληνικά νησιά και ιδιαίτερα για το ξεχασμένο σύμπλεγμα του Καστελόριζου. Το Καστελόριζο απέχει 80 μίλια από την Ρόδο, 170 μίλια από την Κύπρο αλλά μόνο 1 μίλι από την Τουρκία. Έχει έκταση 5 τετραγωνικών μιλίων και κατοικείται από περίπου 400 κατοίκους ενώ στο τέλος του 19ου αιώνα είχε 10.000 κατοίκους. 
 

Βέβαια, αυτή η νίκη του Καστελόριζου δεν ήταν καθόλου εύκολη. Άρχισε το 1973 και τελείωσε το 1982. Οι αντιπροσωπείες της Ελλάδας, της Κύπρου, του Τρινιντάντ-Τομπάγκο και του Ηνωμένου Βασιλείου, που συμμετείχαν στην 3η Διάσκεψη του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, πρωτοστάτησαν για την δημιουργία του ανωτέρω Άρθρου. 

Όπως μας εξηγεί ο Ανδρέας Ιακωβίδης σένα άρθρο του, τα 4 κράτη που αναφέραμε παραπάνω, την δεύτερη χρονιά της Διάσκεψης, το 1974 στο Καράκας της Βενεζουέλας, δήλωσαν: 

«Δεν μπορεί να υπάρξει ουδεμία διάκριση μεταξύ νησιών, ανεξάρτητα από το μέγεθός τους , τον πληθυσμός τους και την μάζα της ηπειρωτικής χώρας, και ότι οι αρχές που προσδιορίζουν τα χωρικά ύδατα καθώς και της υφαλοκρηπίδας και της αποκλειστικής οικονομικής ζώνης πρέπει να είναι ακριβώς οι ίδιες στην περίπτωση των νησιών και της μάζας της ηπειρωτικής χώρας.» 

Και στη συνέχεια τόνισαν: 

«Δεν είμαστε διατεθειμένοι να δεχτούμε κάθε απόπειρα διάκρισης κατά νησιών με την μορφή τεχνητών διακρίσεων βασισμένων σε νομικά αβάσιμες καταστάσεις. Κάθε παρέκκλιση από τους ήδη υπάρχοντες κανονισμούς, όπως υπάρχουν στις Συμβάσεις του 1958, πρέπει να ωφελεί νησιά, μια και γενικά ο πληθυσμός τους εξαρτάται από τις πηγές του θαλάσσιου περιβάλλοντος για την ανάπτυξή του και ακόμα και τις επιβίωσής τους σε μεγαλύτερο βαθμό από τις ηπειρωτικές περιοχές.» 

Ο Κύπριος δημοσιογράφος Κώστας Βενιζέλος, σ’ ένα άρθρο του σχετικά την παραβίαση της κυπριακής ΑΟΖ είχε αντιληφτεί το τουρκικό παιχνίδι πολύ νωρίς και είχε γράψει για τις προθέσεις του Ακιντζί πριν αυτές δημοσιευτούν: 

“Είναι σαφές πως η Άγκυρα είναι διατεθειμένη να χοντρύνει το παιχνίδι αξιοποιώντας τις εξελίξεις στην περιοχή, θεωρώντας πως αποτελεί ευκαιρία για να δημιουργήσει τετελεσμένα στη θαλάσσια περιοχή της Κύπρου. Σύμφωνα με πληροφορίες, η επιδίωξη της τουρκικής πλευράς είναι ο διαμοιρασμός του φυσικού αερίου είτε με λύση του Κυπριακού είτε χωρίς. Τούτο θα επιτευχθεί, αναφέρουν ενημερωμένες πηγές, επιστρατεύοντας ένα πιεστικό δίλημμα, το οποίο θα θέσουν οι Τούρκοι προσεχώς προς τη Λευκωσία: Είτε θα τα χάσετε όλα είτε θα πάρετε τα μισά (έμφαση δική μου).

” Πρόσφατα, ο ηγέτης της αξιωματικής αντιπολίτευσης στην Τουρκία Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, σε ομιλία του στην τουρκική εθνοσυνέλευση δήλωσε: 

«Την Κύπρο πρέπει να την προστατεύσουμε τόσο από πολιτικής άποψης όσον και από στρατηγικής. Η Κύπρος δεν πρέπει να γλιστρήσει μέσα από τα χέρια μας. Πληρώσαμε τίμημα για την Κύπρο. Εκεί υπάρχουν ήρωες μας. Τώρα εμείς ενώ πρέπει να ενισχύσουμε την κυριαρχία μας στην Κύπρο, αρχίσαμε να κάνουμε υποχωρήσεις. Αυτά δεν είναι σωστά». 

Ο εφιαλτικός χάρτης για την Ελλάδα και Κύπρο 

Από το 2008, η Τουρκία κυκλοφορεί τον παρακάτω χάρτη που δείχνει την υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Είναι ξεκάθαρα μια εξόφθαλμη παραβίαση των κανόνων του UNCLOS III. Δίνουν στη Ρόδο, στην Κάρπαθο και το Καστελόριζο μόνο 6 ν.μ. χωρικά ύδατα και όχι υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ. Δίνουν ελάχιστη υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ στο βόρειο τμήμα της Κρήτης και παριστάνουν ότι έχουν, σε μεγάλη έκταση, μια τεράστια υφαλοκρηπίδα/ΑΟΖ που συνορεύει με την Αιγυπτιακή ΑΟΖ. Υποτίθεται ότι αυτή η οριοθέτηση είναι σύμφωνη με την αρχή της ευθυδικίας που είναι η προσφιλής της οριοθέτηση. 

Πηγή: Bayram Οztürk1 and Sertac Hami Başeren, The exclusive economic zone debates in the Eastern Mediterranean Sea and fisheries, Journal of Black Sea/Mediterranean Environment Vol.14 : 77-83 (2008)

ΧΑΡΤΗΣ 1

Οι κυβερνήσεις Ελλάδας και Κύπρου δεν έχουν κάνει καμία επίσημη διαμαρτυρία για αυτόν το απαράδεκτο και εντελώς παράνομο χάρτη βάσει του UNCLOS III ούτε στην Τουρκία, ούτε στον ΟΗΕ και ούτε στην Ευρωπαϊκή Ένωση διότι ο χάρτης αυτός αφαιρεί ένα μεγάλο κομμάτι της Μεσογειακής ΑΟΖ από την ΕΕ. Αποκτώντας η Τουρκία μια τέτοια ΑΟΖ ανάμεσα στο Καστελόριζο, την Κρήτη και την Κύπρο μειώνει την ΑΟΖ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μια και η Τουρκία δεν είναι κράτος-μέλος της.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, με καθυστέρηση δεκαετιών, με αφορμή τις τελευταίες προκλήσεις της Τουρκία για τα Ίμια αποφάσισε να προβεί στην ακόλουθη δήλωση: 

«Η ΕΕ υπογραμμίζει ότι η Τουρκία πρέπει να δεσμευθεί απερίφραστα για σχέσεις καλής γειτονίας και την καλεί να αποφύγει κάθε είδους πηγή τριβών, απειλής ή ενέργειας που στρέφεται κατά κρότου-μέλους, πλήττει τις σχέσεις καλής γειτονίας και την ειρηνική διευθέτηση των διαφορών. Eεπιπλέον, η ΕΕ τονίζει την ανάγκη να γίνει σεβαστή η κυριαρχία των κρατών-μελών επί των χωρικών υδάτων τους και του εναέριου χώρου τους». 

Η Κομισιόν ξύπνησε ξαφνικά αλλά έχει ξεχάσει μερικά βασικά θέματα του UNCLOS III που ίδια έχει υπογράφει και επικυρώσει. Έχει ξεχάσει να υπενθυμίσει στην Τουρκία ότι δεν μπορεί να γίνει πλήρες μέλος της ΕΕ εάν δεν προσχωρήσει στο UNCLOS III και ότι το Καστελόριζο δεν είναι μόνο νησί της Ελλάδας αλλά και νησί της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Η ανθελληνική στάση της ΕΕ φαίνεται ξεκάθαρα από το γεγονός ότι δεν υποστηρίζει την δημιουργία του αγωγού East Med και, ακόμα χειρότερα, υποστηρίζει τον αγωγό που θα περάσει από το Ισραήλ, μέσω Κύπρου, στην Τουρκία. 

Οι τουρκικές δραστηριότητες στην θαλάσσια ζώνη της Ανατολικής Μεσογείου αποβλέπουν στον εκφοβισμό της Ελλάδος και της Κύπρου για μια Συμφωνία οριοθέτησης της ΑΟΖ των δύο κρατών στην περιοχή αυτή, που με βάση την αρχή της ‘’ίσης απόστασης’’ θα έχει σαν αποτέλεσμα την δημιουργία κοινών συνόρων μήκους περί τα 24 ν.μ. ΑΟΖ, εφόσον όμως ληφθούν υπόψη, σαν σημεία βάσεως στην χάραξη οι ακτές της Κρήτης, της Καρπάθου και της Δωδεκανήσου (Ρόδου, Καστελόρυζου, Στρογγύλης) και Κύπρου. Επίσης με εφαρμογή της αρχής της ‘’ίσης απόστασης’’ θα υπάρξουν βέβαια και ευρεία κοινά σύνορα ΑΟΖ Ελλάδος-Αιγύπτου εφόσον η Αίγυπτος δεχθεί τα νησιά Καστελλόριζου και Στρογγυλής ως σημεία βάσης στην χάραξη της οριοθετικής γραμμής. Διαφορετικά, η Αίγυπτος θα έχει στη περιοχή αυτή και κοινά σύνορα με την Τουρκία και δεν θα υπάρχει κοινή οριοθετική γραμμή Ελλάδος-Κύπρου, βασικό στόχο της τουρκικής πολιτικής. Το ότι η Τουρκία δεν είναι μέρος στο UNCLOS III δεν την απαλλάσσει από την υποχρέωση της να την σέβεται αφού πλέον όλοι οι κανόνες του UNCLOS III αποτελούν Διεθνές Εθιμικό Δίκαιο υποχρεωτικής εφαρμογής για όλα τα κράτη. 

Ο ρόλος της ΑΟΖ στην Γενεύη τον Ιανουάριο 

Το μεγάλο μυστικό της Κυπριακής κυβέρνησης ήταν ότι συζητούσαν με τους Τουρκοκύπριους και την διχοτόμηση της ΑΟΖ αλλά ο Ακιντζί την πρόδωσε με τις τελευταίες δηλώσεις του για την ΑΟΖ. Ανέφερε συγκεκριμένα: 

«Ο πλούτος των φυσικών πόρων στα περίχωρα αυτού του νησιού δεν ανήκει σε μια κοινότητα, αλλά σε ολόκληρο το νησί. Αυτό το πεδίο θα πρέπει να αποτελέσει πεδίο συνεργασίας και όχι αντιπαράθεσης. Μπορούμε να το κατορθώσουμε. Έχουμε αυτή την δυνατότητα. Η πιο λογική φόρμουλα είναι η μεταφορά του κυπριακού αερίου μαζί με αυτό του Ισραήλ, μετά την λύση στην Τουρκία και στην Δύση». 

Στην συνέχεια, ο κ. Ακιντζί στέλνει το εξής μήνυμα στην ε/κ πλευρά: 

«Αναμένουμε ότι καθώς πλησιάζουμε στην τόσο κρίσιμης σημασίας Διάσκεψη της Γενεύης αυτό το ζήτημα δεν θα δημιουργήσει προβλήματα. Πραγματοποιούνται κάποια βήματα. Ωστόσο, πιστεύουμε ότι αυτά τα βήματα δεν θα φτάσουν στο σημείο που θα εμποδίζουν την διάσκεψη μας και την προσπάθεια λύσης. Γνωρίζουμε ότι αυτό θα ήταν πολύ λάθος. Διότι, σε περίπτωση που πραγματοποιηθούν βήματα προς αυτή την κατεύθυνση θα τεθεί ζήτημα αντί-βημάτων (απάντησης εκ μέρους της Τουρκίας)».

 Τέλος, ο πανικόβλητος Ακιντζί, βλέποντας ότι η Exxon-Mobil θα αρχίσει σύντομα έρευνες στο οικόπεδο 10 που βρίσκεται δίπλα από το τεράστιο κοίτασμα Ζορ της Αιγύπτου, αποκλείει την έναρξη εξορύξεων στην κυπριακή ΑΟΖ στο άμεσο μέλλον. 

Την απάντηση στον Ακιντζί την έχει δώσει, προ πολλού, ο πρέσβης Ανδρέας Ιακωβίδης, σε μια συνέντευξή του στην εφημερίδα Φιλελεύθερος της Κύπρου, όπου είχε δηλώσει ότι: 

«O φυσικός πλούτος μια χώρας ανήκει στη διεθνώς αναγνωρισμένη Κυβέρνηση της χώρας και αυτό συμβαίνει παντού στον κόσμο. Δεν εγείρεται θέμα να ανήκει σε «κοινότητες» μόνο στην Κύπρο. Η ΑΟΖ ανήκει σε κράτη, με Κυβέρνηση που τυγχάνει διεθνούς αναγνώρισης ως η Κυπριακή Δημοκρατία. Δεν είμαι ενήμερος για κανένα προηγούμενο άλλου κράτους όπου οι θαλάσσιες ζώνες δικαιοδοσίας (τα χωρικά ύδατα, ή συνορεύουσα ζώνη, ή ΑΟΖ, ή ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα) ανήκουν σε εθνότητες ή κοινότητες ή μειονότητες. Παράδειγμα οι γειτονικές μας χώρες όπως η Αίγυπτος, ο Λίβανος, το Ισραήλ, ή μακρινές χώρες όπως η Ινδία, όλες έχουν μειονότητες και όμως δεν εγείρεται θέμα να μην ανήκουν οι ζώνες θαλάσσιας δικαιοδοσίας στο κράτος και την Κυβέρνησή του.»

Το πιο σημαντικό γεγονός στο θέμα της ΑΟΖ, που πάγωσε τους Τουρκοκύπριους, ήταν η τελευταία κίνηση του ευφυούς Υπουργού Ενέργειας της Κύπρου να παραχωρήσει το πιο σημαντικό θαλάσσιο οικόπεδο του νησιού, το #10, στον αμερικανικό κολοσσό Exxon-Mobil δείχνει ότι οι κόποι του αείμνηστου Τάσσου Παπαδόπουλου αρχίζουν να πιάνουν τόπο. 

Όπως έγραψε ο Μιχάλης Ιγνατίου: 

Πρόκειται για μία εξαιρετική εξέλιξη όχι μόνο επειδή ο νέος υπουργός Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών, Ρεξ Τίλερσον, ήταν μέχρι την περασμένη εβδομάδα ο διευθύνων σύμβουλος της Exxon Mobil. Ούτε επειδή διαπραγματεύθηκε ο ίδιος -πριν από την πραγματοποίηση των αμερικανικών εκλογών βεβαίως- με την κυπριακή κυβέρνηση την επιχειρηματική αυτή επένδυση για τον πετρελαϊκό κολοσσό του Τέξας. Ο κ. Τίλερσον, ο οποίος διατηρεί στενές σχέσεις συνεργασίας με τον Πρόεδρο της Ρωσίας, Βλαντιμίρ Πούτιν, γνωρίζει τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Αναστασιάδη και το έργο του υπουργού Ενέργειας και τουρισμού Γιώργου Λακκοτρύπη. Έχω πληροφορηθεί ότι η συνεργασία τους ήταν άψογη. Θεωρώ, ακόμα, ότι η συνάντηση του κ. Αναστασιάδη με τον νέο υπουργό Εξωτερικών της Αμερικής, ήταν η πιο σημαντική απ’ όσες είχε στη Νέα Υόρκη τον Σεπτέμβριο στο περιθώριο της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ. 

Το πρόβλημα, σήμερα, δεν είναι το τι θέλει ο Ακιντζί ή η Τουρκία, μια και θέσεις τους είναι γνωστές για δεκαετίες τώρα, αλλά το τι θέλουν οι Ηνωμένες Πολιτείες. Είναι ξεκάθαρο, από καιρό τώρα, ότι ο Μπαράκ Ομπάμα θέλει να φύγει από τον Λευκό Οίκο με μια μεγάλη επιτυχία στην εξωτερική πολιτική του και έβαλε στόχο την ελληνοτουρκική διαφορά στο Αιγαίο και στην Κύπρο μια και η Ουάσιγκτον θεωρεί ότι τα δυο θέματα είναι, όπως τα αποκαλούν, package deal. 

Αμερικανός, που γνωρίζει την Ελλάδα, μου είχε αναφέρει ότι ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, κατά την επίσκεψή του στην Αθήνα, είχε συζητήσει με το Αλέξη Τσίπρα για τις ΑΟΖ Ελλάδας και Κύπρου και ο Έλληνας πρωθυπουργός είχε μείνει άφωνος. Σίγουρα στην Γενεύη ο σουλτάνος θα φέρει στην ατζέντα την κυπριακή ΑΟΖ και θα ζητήσει από τον Αλέξη να συζητήσουν, σύντομα, και το θέμα της ελληνικής ΑΟΖ. 

Φαίνεται ότι ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ενήμερος αυτών των εξελίξεων και θα συνεχίσει τον σχεδιασμό Ομπάμα μια και δεν διαφαίνεται να προλάβει ο σημερινός Πρόεδρος να δει την επίλυση της ελληνοτουρκικής διαφοράς πριν αναχωρήσει από τον Λευκό Οίκο.

Ο Τραμπ, η Μεσόγειος και το Δίκαιο της Θάλασσας 

Σε ένα μήνα θα εμφανιστεί στην Ουάσιγκτον ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Θεός να βάλει το χέρι του. Όποιος γνωρίζει τι πρόκειται να κάνει είναι, τουλάχιστον, κουτός για τον απλό λόγο ότι ούτε ο ίδιος ο Ντόναλντ γνωρίζει. Το μόνο που έχουμε είναι ενδείξεις αλλά ούτε αυτές σημαίνουν τίποτα μια και ο επόμενος Πρόεδρος των ΗΠΑ είναι εκρηκτικός και ανατρεπτικός. Σκεφτείτε τι θα συμβεί εάν ο Αλέξης αποφασίσει να του μιλήσει όπως μιλάει στους Ευρωπαίους. 

Εκείνο που είναι σίγουρο είναι ότι είναι μεγάλος εχθρός του UNCLOS III και δεν υπάρχει καμία πιθανότητα η Αμερικανική Γερουσία να την επικυρώσει. Το πρόβλημα που θα αντιμετωπίσει ο ελληνισμός με τον Ντόναλτν Τραμπ είναι αυτή η αντιπάθειά του προς το Δίκαιο της Θάλασσας. Είχε, κάποτε, μιλήσει αρνητικά για την οριοθέτηση της ΑΟΖ ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κούβα λέγοντας ότι η οριοθέτηση δεν έπρεπε να γίνει βάσει της μέσης γραμμής αλλά της ευδυδικίας που είναι, ξεκάθαρα, η Τουρκική θέση. Εδώ θα προσπαθήσουμε να χαρτογραφήσουμε το τι έχει πει ο ίδιος και οι συνεργάτες για την Ανατολική Μεσόγειο. Κατ’ αρχάς, στην προεκλογική του εκστρατεία φάνηκε ότι είναι ο μεγαλύτερος εχθρός των μουσουλμάνων αλλά δύο ημέρες από την εκλογή του είχε μια πολύ φιλική συνομιλία με τον Ερντογάν και του διαβίβασε την εκτίμηση της κόρης του Ιβάνκα προς τον σουλτάνο και τον θαυμασμό της για τον τρόπο που μεγαλώνει τα παιδιά του. (Άβυσσος η ψυχή του ανθρώπου). 

Το κλειδί για το που θα πορευτούν οι αμερικανοτουρκικές σχέσεις θα εξαρτηθεί από την στάση του Τραμπ στο κουρδικό θέμα. Οι συνεργάτες του είναι πολύ εκνευρισμένοι με την σύσφιξη των σχέσεων ανάμεσα στη Μόσχα και την Άγκυρα και προετοιμάζουν μια αντεπίθεση σε αυτή τη συμμαχία. Οι ακροδεξιοί αυτοί συνεργάτες αντιπαθούν και τις δυο πλευρές αλλά πρέπει να αποφασίσουν πιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημά τους. Αναλυτές που γνωρίζουν τις σκέψεις τους πιστεύουν ότι ο Τραμπ συμπαθεί τον Πούτιν περισσότερο από τον Ερντογάν.

 Ένα σημαντικό γεγονός που πέρασε με ψηλά γράμματα στις ειδήσεις ήταν η ανακοίνωση του Τραμπ για τον διορισμό του ακροδεξιού Αμερικανοεβραίου δικηγόρου David Friedman στη θέση του πρέσβη των ΗΠΑ στο Ισραήλ. 

Ο Friedman θεωρείται ο μεγαλύτερος εχθρός των Παλαιστινίων και θέλει να μεταφέρει την αμερικανική πρεσβεία από το Τελ Αβίβ στην Ιερουσαλήμ. Ο Friedman βρίσκεται σε διαρκή πόλεμο με την φιλελεύθερη Αμερικανοεβραϊκή κοινότητα και έχει κατηγορήσει τον Πρόεδρο Ομπάμα για αντισημιτισμό. Πηγές της Ουάσιγκτον αναφέρουν ότι έχει ανθελληνικές θέσεις και αντιπαθεί την σημερινή κυβέρνηση της Ελλάδας. 

Τέλος, πληροφορίες από την Νέα Υόρκη αναφέρουν ότι ο Τραμπ προετοιμάζεται να ζητήσει από τους Βρετανούς να πουλήσουν στους Αμερικανούς τις βάσεις του στην Κύπρο αλλά δεν έχουν ακόμα συζητηθεί οι λεπτομέρειες. 

Ευχόμαστε ο σημερινός Πρωθυπουργός, εάν ποτέ συναντήσει τον Ντόναλντ Τραμπ, θα ήταν καλό να του υπενθυμίσει, τη δήλωση που έκανε στην Ουάσιγκτον στις 23 Ιανουαρίου 2013 όταν είπε: 

«Στα πλαίσια του Διεθνούς Δικαίου η Ελλάδα δεν πρόκειται και δεν πρέπει να διαπραγματευθεί με κανέναν το δικαίωμά της στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη και μάλιστα πιστεύουμε ότι αυτό το δικαίωμα, το αναφαίρετο δικαίωμα, πρέπει να υποστηριχθεί και από την πλευρά των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής».

MIGNATIOU.GR
ΑΙΩΝΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ
 

Η ΜΥΣΤΙΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΗΠΑ-ΤΟΥΡΚΙΑΣ ΓΙΑ ΑΙΓΑΙΟ ΚΥΠΡΟ ΚΑΙ ΚΟΥΡΔΙΚΟ! - ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ ΤΑΞΙΑΡΧΟΥ ε.α. ΧΡΗΣΤΟΥ ΜΗΝΑΓΙΑ

“Που το πάει ο Ερντογάν” είναι το ερώτημα που απασχολεί τους τελευταίους μήνες,όχι μόνο την Ελλάδα αλλά όλο κόσμο.Κι αν κρίνουμε με τα θέματα στα οποία δίνουν προτεραιότητα οι πρωταγωνιστές της πολιτικής στην Ελλάδα θα πρέπει να παραδεχτούμε ότι η Ελλάδα -σε επίπεδο εξουσίας- ασχολείται μάλλον λιγότερο από τον υπόλοιπο κόσμο.

Οι Έλληνες πολίτες ωστόσο ανησυχούν πολύ και καλά κάνουν.Η κατάσταση είναι απρόβλεπτη και ο Ερντογάν δείχνει να γίνεται όλο και πιο επικίνδυνος.

Αναλύσεις πολλές από πολλούς. Το Militaire.gr απευθύνθηκε σ΄ έναν άνθρωπο που γνωρίζει την Τουρκία όσο λίγοι.Ο κ.Χρήστος Μηνάγιας αρθρογράφος-αναλυτής  και συγγραφέας που ασχολείται αποκλειστικά με την Τουρκία απαντά σε ερωτήματα που έχουμε νομίζουμε όλοι μας.

Ο Χρήστος Μηνάγιας αποκαλύπτει γιατί ο Ερντογάν ασχολήθηκε τώρα με τη Συνθήκη της Λωζάννης,κάνει σαφές ότι λένε ψέμματα όσοι υποστηρίζουν πως αυτή λήγει το 2023 και τέλος αποκαλύπτει την μυστική συμφωνία Τουρκίας-ΗΠΑ από το 2003,η οποία προβλέπει υποχωρήσεις της Άγκυρας στο κουρδικό τις οποίες θα “ρεφάρει” με την ικανοποίηση όσων προσπαθεί να επιβάλλει σε Αιγαίο και Κύπρο!

Militaire.gr: Γιατί ο Ερντογάν έθεσε θέμα αλλαγής της Συνθήκης της Λωζάννης; Είναι στόχος η Ελλάδα ή μήπως οι προτεραιότητες του Ερντογάν είναι άλλες και γι’ αυτό έθεσε το θέμα. Αν ναι ποιες είναι αυτές; 

Χ.ΜΗΝΑΓΙΑΣ: Θέμα αλλαγής της Συνθήκης της Λωζάννης δεν υφίσταται. Αυτό το γνωρίζει ο Ερντογάν  και ούτε μπορεί να πείσει κανέναν σοβαρά σκεπτόμενο τόσο στην Τουρκία όσο και στο εξωτερικό. Άλλωστε, κύκλοι Τούρκων αναλυτών που στηρίζουν το ερντογανικό  καθεστώς θεωρούν τη Συνθήκη της Λωζάννης ως μια «εγγυητική επιστολή» για την ακεραιότητα της χώρας τους και καταλαβαίνετε τι εννοώ. Ήδη, έχουν δημοσιευθεί πληροφορίες στον τουρκικό τύπο για τη δραστηριοποίηση Άγγλων στις περιοχές Hakkari, Van, Silopi και Mardin της νοτιοανατολικής Τουρκίας, οι οποίοι έχουν έρθει σε επαφή με τους αρχηγούς μερικών κουρδικών φυλών και τους χρηματοδοτούν με εκατομμύρια ευρώ για να αποπληρώσουν τα χρέη τους στις τράπεζες.  

Σε ό,τι έχει να κάνει με την αντίκρουση των εν λόγω δηλώσεων του Ερντογάν θα πρότεινα να ανατρέξουμε στην τουρκική βιβλιογραφία και στις ιστορικά τεκμηριωμένες απόψεις Τούρκων ακαδημαϊκών. Ενδεικτικά σας παραθέτω το ακόλουθο κείμενο για τη Συνθήκη της Λωζάννης που φέρει την υπογραφή της Τουρκάλας καθηγήτριας Sevtap Demirci στο πανεπιστήμιο Boğaziçi  της Κωνσταντινούπολης: «Δεν υπάρχει κανένα έγγραφο στα αρχεία της Τουρκίας και της Αγγλίας που να μην το έχω διαβάσει. Αφιέρωσα πέντε χρόνια για έρευνες. Σε κανένα έγγραφο δεν αναγράφεται ότι η συνθήκη της Λωζάννης έχει ημερομηνία λήξης μετά από 100 χρόνια (δηλαδή το 2023). Εάν υπάρχει κάποιο έγγραφο, όποιος το βρει να το φέρει και να μου το δείξει. Αναφορικά με τα νησιά, η Τουρκία ούτως ή άλλως αποδέχθηκε το καθεστώς τους. Θα αναρωτηθείτε, δεν έγινε καμία προσπάθεια για τα νησιά; Ίσως θα έπρεπε να γίνει μεγαλύτερη προσπάθεια. Όμως, σε μια συμφωνία δίνετε μερικά πράγματα και σε αντάλλαγμα παίρνετε άλλα. Μακάρι να μην δίναμε τη Μοσούλη. Μακάρι να μην δίναμε τα νησιά. Μακάρι να τα παίρναμε όλα. Όμως, από μερικά πράγματα παραιτείσαι.».

Συνεπώς, η αναπαραγωγή με φοβικά σύνδρομα «το τέλος της ισχύος της Συνθήκης της Λωζάννης» και «το καθεστώς των νησιών», το μόνο που κάνει είναι να προσφέρει «άθελα» τις καλές υπηρεσίες στη συνομωσιακή και τυχοδιωκτική τακτική του Τούρκου προέδρου Ταγίπ Ερντογάν.

Πέραν τούτου, κρίνεται σκόπιμο να επισημανθεί ότι από την ανάλυση των κειμένων Τούρκων αρθρογράφων (ερντογανικών και μη) το συμπέρασμα που προκύπτει από τις συνεχείς αναφορές του Ερντογάν για τη Συνθήκη της Λωζάννης και τα «σύνορα της καρδιάς» έχει να κάνει με την επιδίωξη του Τούρκου προέδρου να ανοίξει ένα διάλογο στην Τουρκία, ο οποίος δεν θα είναι ιστορικός στηριζόμενος σε ιστορικά έγραφα και πρακτικά, αλλά ιδεολογικός. Και φυσικά με τον διάλογο αυτό θα πρέπει να απαντηθούν δύο κύρια ερωτήματα: «Κεμαλισμός ή Χαλιφάτο;» και «Επεμβατική πολιτική πέραν των συνόρων ή μια πολιτική βάσει της οποίας δεν θα υπάρχει καμία σκέψη επέμβασης πέραν των συνόρων;».

Αναφορικά με το πρώτο ερώτημα, οι ερντογανικοί κύκλοι θεωρούν ότι ο κεμαλισμός αποτελεί τον μεγαλύτερο εχθρό της τουρκικής ταυτότητας, εκλαμβάνοντας μάλιστα την υιοθέτηση του νέου τουρκικού αλφαβήτου το 1928 ως μια πολιτιστική γενοκτονία, με συνέπεια οι σύγχρονοι Τούρκοι να μην μπορούν να γράψουν και να διαβάσουν τα κείμενα των προγόνων τους. Όπως είναι φυσικό, η εν λόγω αντικεμαλική προσέγγιση του Ερντογάν ενόχλησε έντονα τους κεμαλιστές και άνοιξε εναντίον του ένα μέτωπο αντίδρασης και αμφισβήτησης της πολιτικής που εφαρμόζει. Επομένως, θα πρότεινα στους αρμόδιους Φορείς και υπηρεσίες μας να καταγράφουν όλα τα τουρκικά κείμενα που αντικρούουν τον Ερντογάν προκειμένου αυτά να τα έχουμε διαθέσιμα για μελλοντική χρήση και εκτιμήσεις. Υπόψη ότι, υπάρχουν πάρα πολλά κείμενα που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Σε ό,τι αφορά στο δεύτερο ερώτημα, για επεμβατική πολιτική πέραν των συνόρων ή μη, επισημαίνεται ότι, η Τουρκία του Ερντογάν επενδύει σε τέσσερα μέτωπα.

Το πρώτο εστιάζεται στη Δύση (πλην Ελλάδος) και έχει ως κύριο άξονα τον πολυπολιτισμό και την ισλαμοφοβία. Φυσικά στο μέτωπο αυτό περιλαμβάνεται και η τυχοδιωκτική πολιτική της Άγκυρας αναφορικά με το προσφυγικό-μεταναστευτικό. Επίσης, από την μια πλευρά ο Ερντογάν κατηγορεί τη Δύση για ισλαμοφοβία, ενώ από την άλλη οι απόψεις και οι ενέργειες του υποκρύπτουν έναν συνεχώς κλιμακούμενο ισλαμοφασισμό. Ειδικότερα, για το θέμα της ισλαμοφοβίας, παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον η άποψη έγκριτων Τούρκων αρθρογράφων, οι οποίοι αναφέρουν ότι, η ισλαμοφοβία και ο ισλαμοφασισμός είναι δίδυμα αδέλφια όπου το ένα τροφοδοτεί το άλλο. Αξιοσημείωτο είναι ότι, οι αρθρογράφοι αυτοί, εμμέσως, κατηγορούν τον Ερντογάν  ως ισλαμοφασίστα, ο οποίος με την πολιτική που εφαρμόζει τροφοδοτεί την ισλαμοφοβία στη Δύση. Με την ίδια διαδικασία σκέψης, αντί να αποκαλούμε τον Ερντογάν ως Σουλτάνο ή Νεοοθωμανό, τίτλοι που του δίνουν κύρος στη χώρα του, μήπως θα έπρεπε να τον αποκαλούμε ως ισλαμοφασίστα αφού και αρκετοί Τούρκοι ασπάζονται την άποψη αυτή;

Το δεύτερο μέτωπο αναφέρεται στο διαμελισμό χωρών της Μέσης Ανατολής (Ιράκ-Συρία) και της Κύπρου. Η Τουρκία διακηρύττει ότι, υποστηρίζει την εδαφική ακεραιότητα και ενότητα του Ιράκ και της Συρίας, ωστόσο πράττει τα εντελώς αντίθετα αφού η εξωτερική πολιτική της έχει χαρακτήρα δογματικό-θρησκευτικό (σουνιτικό), ο οποίος παραπέμπει σε διαμελισμό των χωρών αυτών και συγκεκριμένα στο μηδενισμό τους. Αν ανατρέξουμε στο παρελθόν θα διαπιστώσουμε το ιδιαίτερο ενδιαφέρον που παρουσιάζει η εξέλιξη του «Στρατηγικού Βάθους» του Νταβούτογλου, το οποίο αφενός τηρεί «ευλαβικά» ο Ταγίπ Ερντογάν, αφετέρου ικανοποιεί εν μέρει την αναζήτηση ταυτότητας των Τούρκων του 21^ου αιώνα. Συγκεκριμένα πρόκειται για μια εξέλιξη που διακρίνεται σε τέσσερεις Φάσεις.

1^η Φάση: Τον Απρίλιο του 2001 κυκλοφόρησε η 5^η Έκδοση, ενώ τον Νοέμβριο του 2004 η 20^η Έκδοση του συγκεκριμένου βιβλίου του Νταβούτογλου, βάσει του οποίου προβλήθηκε ιδιαίτερα η «σχέση των μηδενικών προβλημάτων με τους γείτονες».

2^η Φάση: Το Μάιο του 2009, κατά την τελετή ανάληψης των καθηκόντων του, ο Νταβούτογλου είχε επισημάνει ότι, η Άγκυρα θα μεταπλάσει «τη σχέση των μηδενικών προβλημάτων με τους γείτονες» σε «σχέση μεγίστου οφέλους». Ακολούθως, ο Νταβούτογλου στην ομιλία του αυτή ανέφερε τα εξής: «Εκτός από τις υποχρεώσεις της στα 70 εκατομμύρια κατοίκους της, η Τουρκία έχει υποχρεώσεις και σε όλα τα εδάφη που έχουν κάθε είδους διασύνδεση με εδάφη του παρελθόντος και σε εδάφη όπου υπάρχουν Τούρκοι. Η Τουρκία έχει ιστορικό χρέος και είναι σε θέση να ανταποκριθεί πλήρως σε αυτό.». Φυσικά, όλα αυτά όχι μόνο δεν λήφθηκαν υπόψη από τις γειτονικές χώρες της Τουρκίας και από τα δυτικά κέντρα ισχύος, αλλά είχαν τελείως αγνοηθεί, με αποτέλεσμα όσοι προσπαθούσαν να αποκαλύψουν τον νέο τουρκικό επεκτατισμό να αντιμετωπίζουν δυσχέρειες στο έργο τους.  (βλ. Βιβλίο Η Γεωπολιτική Στρατηγική και η Στρατιωτική Ισχύς της Τουρκίας, σελ. 19, 34, 35 και 36, Χρήστος Μηνάγιας, 2010). 3^η Φάση: Το 2011 με την έναρξη της Αραβικής Άνοιξης και το συριακό εμφύλιο πόλεμο, η τουρκική στρατηγική μετατράπηκε σε «στρατηγική πολλαπλών προβλημάτων με τους γείτονες». Και τέλος μετά το πραξικόπημα της 15^ης Ιουλίου άρχισε η 4^η Φάση κατά την οποία η «στρατηγική πολλαπλών προβλημάτων με τους γείτονες» μετατράπηκε σε «στρατηγική μηδενικών γειτόνων» με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη Συρία, το Ιράκ και την Κύπρο.

Το τρίτο μέτωπο  έχει να κάνει με την Ελλάδα και στηρίζεται σε δύο κύριους άξονες. Στον πολυπολιτισμό (Θράκη και προσφυγικό-μεταναστευτικό), καθώς επίσης στη «στρατηγική των μηδενικών ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων στις θαλάσσιες ζώνες του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου».

Και τέλος, το τέταρτο μέτωπο αφορά στο εσωτερικό της Τουρκίας και συγκεκριμένα στην αλλαγή του Συντάγματος και του πολιτεύματος της χώρας από προεδρευόμενη σε προεδρική δημοκρατία. Επίσης, εύκολα γίνεται αντιληπτό ότι, μέσω των τριών πρώτων μετώπων που προαναφέρθηκαν, ο Ερντογάν επιδιώκει την ενεργοποίηση των εθνικιστικών αντανακλαστικών της τουρκικής κοινωνίας και μέσω της ψήφου των βουλευτών του εθνικιστικού κόμματος MHP να οδηγήσει τη χώρα σε δημοψήφισμα την άνοιξη του 2017 προκειμένου να υλοποιηθεί το όραμα του και να γίνει πρόεδρος Προεδρικής Δημοκρατίας, η οποία θα έχει τα χαρακτηριστικά μιας Οθωμανικής Δημοκρατίας. (σ.σ. Αναφορικά με την αλλαγή του πολιτεύματος κρίνεται σκόπιμο να επισημανθούν δύο περιπτώσεις. Πρώτον, αυτή μπορεί να εγκριθεί από την Εθνοσυνέλευση εφόσον εξασφαλισθούν 367 ψήφοι. Τούτο όμως δεν είναι εφικτό διότι το κυβερνόν κόμμα ΑΚΡ διαθέτει 317 έδρες. Η δεύτερη περίπτωση, έχει να κάνει με τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος, με την προϋπόθεση ότι, η διεξαγωγή του θα εγκριθεί από την Εθνοσυνέλευση με 330 ψήφους και άνω, οι οποίοι προφανώς θα καλυφθούν από το εθνικιστικό κόμμα ΜΗΡ με τις 40 έδρες που διαθέτει).

Militaire.gr: Έγινε πολύς λόγος για τα όσα γράφτηκαν στον τουρκικό τύπο ως «ερμηνεία» όσων είπε ο Ερντογάν σε ομιλία του. Έγινε πολύ λόγος για τον Misak-i Milli (Εθνικό Όρκο). Τι είναι αυτός ο όρκος, τι προβλέπει και γιατί πρέπει να ανησυχούμε στην Ελλάδα;

X.ΜΗΝΑΓΙΑΣ: Στις 30 Οκτωβρίου 1918 υπογράφηκε η Συνθήκη του Μούδρου, η οποία σηματοδότησε ουσιαστικά και τη λήξη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Αποτέλεσμα της Συνθήκης αυτής ήταν να εκδηλωθεί πολιτικό, διπλωματικό και στρατιωτικό χάος στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, η οποία ουσιαστικά είχε περιέλθει στη διάθεση των Συμμαχικών  Δυνάμεων της Αντάντ μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Σε απάντηση της εν λόγω Συνθήκης, τις πρώτες ημέρες του Ιανουαρίου 1920, ο Κεμάλ Ατατούρκ συνέταξε στην Άγκυρα ένα ανακοινωθέν αποτελούμενο από έξη άρθρα αναφορικά με τις αρχές της εξωτερικής πολιτικής που θα εφαρμοζόταν στο μέλλον μαζί με την εδαφική ακεραιότητα της χώρας. Το ανακοινωθέν αυτό απεστάλη με τον βουλευτή της Τραπεζούντας Hüsrev Sami Bey στην Κωνσταντινούπολη, το οποίο, στις 28 Ιανουαρίου 1920, εγκρίθηκε από την τελευταία Οθωμανική Εθνοσυνέλευση παμψηφεί με 121 ψήφους, γνωστοποιήθηκε στην κοινή γνώμη στις 17 Φεβρουαρίου 1920 και του εδόθη η ονομασία Ahd-ı Milli Beyannamesi (Μανιφέστο Εθνικού Όρκου), το οποίο στη συνέχεια μετονομάσθηκε σε Misak-ı Milli (Εθνικός Όρκος). Έκτοτε, o Εθνικός Όρκος θεωρείται ως ο Καταστατικός Χάρτης της Τουρκίας και αποτελεί αντικείμενο εκπαίδευσης στα σχολεία και σχολές όλων των βαθμίδων εκπαίδευσης. Πέραν τούτου, η ονομασία Misak-ı Milli έχει δοθεί σε δεκάδες σχολεία (στην Άγκυρα, στη Σμύρνη, στο Kocaeli, στο Mardin, στο Akhisar κ.λπ.), καθώς επίσης στο Κέντρο Χειρισμού Κρίσεων της τουρκικής πρωθυπουργίας. Το τι σημαίνει στην ουσία ο Misak-ı Milli το προσδιορίζει ο Τούρκος καθηγητής της Ιστορίας Νuri Köstüklü (σ.σ. είναι μέλος της Ανώτατης Επιτροπής Πολιτισμού, Γλώσσας και Ιστορίας  του Ατατούρκ στην Πρωθυπουργία) σε μια ιδιαίτερα αποκαλυπτική μελέτη του με τίτλο: Ο Misak-ı Milli και οι Εθνικοί Στόχοι του Ατατούρκ Σχετικά την Εξωτερική Πολιτική. Σύμφωνα με τη μελέτη, ο Μουσταφά Κεμάλ δήλωσε ότι: «Κάθε έδαφος όπου ζουν Τούρκοι περιλαμβάνεται στο Misak-ı Milli. Με τη βοήθεια του Αλλάχ, θα πάρω πίσω τη Μοσούλη, το Κιρκούκ και τα νησιά (σ.σ. εννοεί τα νησιά του Αιγαίου και την Κύπρο), καθώς επίσης θα ενσωματώσω εντός των συνόρων της Τουρκίας τη Θεσσαλονίκη και τη Θράκη.». Πέραν όμως από τους Τούρκους, κρίνεται σκόπιμο να επισημανθεί ότι, και ο Κούρδος ηγέτης Αμπντουλάχ Οτζαλάν σε διάγγελμά του που αναγνώσθηκε στις 21 Μαρτίου 2013 στο Ντιγιαρμπακίρ ενώπιον χιλιάδων Κούρδων στην τουρκική και στα κουρδικά για τη γιορτή του Νεβρόζ αναφέρθηκε στον Misak-ı Milli λέγοντας τα εξής: «Σήμερα πλέον ξυπνάμε σε μια Νέα Τουρκία, σε μια Νέα Μέση Ανατολή, σε ένα νέο μέλλον… Οι Τούρκοι και οι Κούρδοι ενωμένοι έπεσαν μαχόμενοι στα Δαρδανέλια, διεξήγαγαν μαζί τον Απελευθερωτικό Πόλεμο (σ.σ. Μικρασιατική Εκστρατεία) και προέβησαν στη σύσταση της Βουλής το 1920… Ζούμε ένα πανομοιότυπο και πιο επίκαιρο, πιο περίπλοκο και πιο βαθύ παράγωγο του Εθνικού Απελευθερωτικού Πολέμου που διεξήχθη υπό την ηγεσία των Τούρκων και Κούρδων στα πλαίσια του Misak-ı Milli της πρόσφατης ιστορίας μας…» (βλ. Βιβλίο Αποκαλύπτοντας τον Τουρκικό Λαβύρινθο-Ισλάμ και Πολιτική στην Τουρκία, σελ. 33-37, Χρήστος Μηνάγιας, 2014).

Αναφορικά με το ερώτημα εάν πρέπει να ανησυχούμε στην Ελλάδα από τις συνεχείς αναφορές του Ερντογάν στον Misak-ı Milli η απάντηση είναι η εξής: «Έπρεπε, πρέπει και θα πρέπει να ανησυχούμε. Άλλωστε, τώρα έπεσαν οι μάσκες και όλοι θα πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη διαμόρφωση μιας εθνικής στρατηγικής, η οποία θα πρέπει να έχει ως κύρια χαρακτηριστικά την εθνική αξιοπρέπεια, την πολιτική σοφία, την αντίληψη της πραγματικότητας (ποιοι είμαστε και ποίες είναι οι απειλές), τη διπλωματική δεινότητα για τη διαμόρφωση ενός συμμαχικού διεθνούς περιβάλλοντος, την εγρήγορση και τον καθορισμό των κόκκινων γραμμών».

Militaire.gr: Θα περίμενε κανείς μετά την απόπειρα πραξικοπήματος στις 15 Ιουλίου, μια Τουρκία και έναν Ερντογάν πιο «μαζεμένους». Αντιθέτως, η ορμή του καθεστώτος Ερντογάν προκαλεί ερωτήματα. Το κυρίαρχο ερώτημα είναι, εάν τελικά το πραξικόπημα διευκόλυνε τον Ερντογάν στα σχέδια του για εκκαθάριση του κεμαλικού παρελθόντος. Πιστεύετε σε αυτά τα σενάρια;

   

Χ.ΜΗΝΑΓΙΑΣ: Ενώ έχουν συλληφθεί δεκάδες χιλιάδες άτομα με την κατηγορία συμμετοχής ή στήριξης του πραξικοπήματος, ακόμη δεν υπάρχουν απτά στοιχεία προκειμένου να απαντηθούν τα εξής ερωτήματα: Ποιος ήταν ο ηγετικός μηχανισμός των πραξικοπηματιών; Ποιος θα αναλάμβανε πρόεδρος Δημοκρατίας, ποιος θα ήταν ο νέος πρωθυπουργός και από ποιους θα συγκροτείτο τον νέο υπουργικό συμβούλιο; Ποίοι εξασφάλισαν τον συντονισμό του Γκιουλέν με τους πραξικοπηματίες στην Τουρκία; Από ποιους συγκροτήθηκε η ιεραρχική δομή και ποιο είναι το οργανόγραμμα του πραξικοπήματος; Επειδή για όλα αυτά υπάρχουν μόνο εικασίες και δεν υπάρχει κανένα συγκεκριμένο στοιχείο, γίνεται κατανοητό ότι το κίνημα Γκιουλέν προστατεύει τον ηγετικό του πυρήνα και συνεπώς η απειλή εξακολουθεί να υφίσταται, εφόσον φυσικά αποδειχθεί ότι το πραξικόπημα το οργάνωσε ο Γκιουλέν.

Εκτός τούτου, η τουρκική πολιτειακή και πολιτική ηγεσία αντί να αναλύσει σωστά τα πολιτικά, κοινωνικά και οικονομικά αίτια που δημιούργησαν τις προϋποθέσεις διεξαγωγής του πραξικοπήματος, με τις ενέργειες της καταδεικνύει ότι διεξάγει ένα αντιπραξικόπημα, απομακρύνοντας την Τουρκία έτι περαιτέρω από τη Δύση λόγω του ελλείμματος δημοκρατίας που δημιουργεί, της αποδόμησης του κράτους δικαίου, και της καταπάτησης των ατομικών ελευθεριών. Ενδεικτικά σας αναφέρω ότι, οι Τούρκοι πολίτες που έχουν υποστεί άμεσες ή έμμεσες κυρώσεις λόγω της απόπειρας πραξικοπήματος ξεπερνούν τα δύο εκατομμύρια και ο αριθμός αυτός εκτιμάται θα αυξηθεί ακόμη περισσότερο. Ήδη στην εφημερίδα της κυβερνήσεως της 29-10-2016 δημοσιεύθηκε η απόλυση 10.131 δημοσιών υπαλλήλων λόγω συμμετοχής τους ή στήριξης του πραξικοπήματος. Αν σε όλα αυτά συνυπολογίσουμε και την σταδιακή αποσταθεροποίηση της τουρκικής οικονομίας, τότε δεν θα πρέπει να αποκλεισθεί το ενδεχόμενο η Τουρκία στο μέλλον να βρεθεί ενώπιον μιας παρόμοιας κρίσης με διαφορετικά χαρακτηριστικά, αλλά με πιο οδυνηρές συνέπειες.

Σε ό,τι έχει να κάνει με το ερώτημα εάν τελικά το πραξικόπημα διευκόλυνε τον Ερντογάν στα σχέδια του, η απάντηση είναι ό,τι ο Τούρκος πρόεδρος επιδιώκει να μετατρέψει την κρίση που δημιουργήθηκε σε ευκαιρία, προκειμένου, μέσω της δημιουργίας φόβου, τρόμου και ψυχολογικής βίας να κάνει το όραμα του πραγματικότητα και να γίνει πρόεδρος μιας προεδρικής δημοκρατίας. Η εκτίμηση αυτή επιβεβαιώνεται άμεσα και με αρκετή σαφήνεια από την πρόσφατη δήλωση του Τούρκου πρωθυπουργού Μπιναλί Γιλντιρίμ ο οποίος επισήμανε το εξής: «Εάν δεν φτάσουμε σε ένα προεδρικό σύστημα υπάρχει κίνδυνος διαμελισμού της χώρας.». 

Militaire.gr: Η Τουρκία, από τη μια πλευρά, έχει ανοίξει μέτωπα ακόμη και πολεμικά, αλλά ταυτόχρονα διαπιστώνουμε ότι είναι ιδιαίτερα δραστήρια σε διπλωματικό επίπεδο και κυριολεκτικά «παίζει» με όλες τις μεγάλες δυνάμεις σαν να είναι ισότιμος συνομιλητής τους. Πιέζει στα όρια του εκβιασμού και δείχνει να κερδίζει. Είναι τόσο ικανή ή βρίσκεται σε κατάσταση απόγνωσης παίζοντας τα τελευταία της χαρτιά;

Χ.ΜΗΝΑΓΙΑΣ: Σε πρόσφατη ομιλία του, ο Ερντογάν παρουσίασε τις βασικές αρχές της νέας στρατηγικής που θα εφαρμόσει η Άγκυρα έναντι των εξωτερικών προβλημάτων και των προβλημάτων ασφαλείας που απειλούν τη χώρα του, έχοντας ως οδικό χάρτη τον Εθνικό Όρκο (Misak-ı Milli). Οι αρχές αυτές περιλαμβάνουν προληπτικές και αποτρεπτικές ενέργειες, οι οποίες έχουν να κάνουν με τη μεταφορά των στρατιωτικών επιχειρήσεων της Τουρκίας πέραν των συνόρων και συγκεκριμένα στα εδάφη άλλων κρατών. Συγκεκριμένα, αναφερόμαστε σε μια στρατηγική βάσει της οποίας, η υιοθέτηση της αντίληψης περί άμυνας θεωρείται για την Τουρκία «όλεθρος». Επιπλέον, με την ίδια διαδικασία σκέψης αναφερόμαστε σε μια τουρκική θεώρηση βάσει της οποίας, κάθε χώρα που δεν αποκόπτει τις απειλές της πέραν των συνόρων της και δεν δημιουργεί αμυντικά προπύργια στο εξωτερικό θα αντιμετωπίσει το διαμελισμό της στο μέλλον. Ας σημειωθεί ακόμη ό,τι, ο τελικός αντικειμενικός σκοπός του Ερντογάν εστιάζεται στη φράση: «Και στο πεδίο των επιχειρήσεων και στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων». Και όταν αναφερόμαστε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων εννοούμε την επιδίωξη της Τουρκίας να της ανατεθεί ρόλος στη διαμόρφωση της Νέας Συρίας και του Ιράκ μετά το πέρας των εχθροπραξιών. Για το λόγο αυτό μέσα στο νέο γεωπολιτικό περιβάλλον της Μέσης Ανατολής, όπου ο ανταγωνισμός της ηγεμονίας κατέχει την πρώτη θέση, η Τουρκία προβάλλει με κάθε τρόπο τον περιφερειακό της ρόλο και την περιφερειακή της ηγεμονία που αυτή επιθυμεί να αποκτήσει. Φυσικά, τα πλεονεκτήματα και τους κίνδυνους του νέου τουρκικού δόγματος θα αρχίσουν να φαίνονται μετά από μερικές εβδομάδες, λαμβανομένου υπόψη ότι η γραμμή Χαλέπι-Ράκκα-Μοσούλη εντάσσεται σε ένα θέατρο επιχειρήσεων όπου όλοι πολεμούν εναντίον όλων.

Militaire.gr: Τι θα πρέπει να προσέξει η Ελλάδα;

Χ.ΜΗΝΑΓΙΑΣ: Στο βιβλίο μου Αποκαλύπτοντας τον Τουρκικό Λαβύρινθο-Ισλάμ και Πολιτική στην Τουρκία (σελ. 269-270) είχα παραθέσει τις ακόλουθες πληροφορίες: «Στις 24-05-2003, ο τότε υπουργός Εξωτερικών Abdullah Gül σε συνέντευξη που έδωσε στον Τούρκο δημοσιογράφο Sedat Sertoğlu της εφημερίδας Vatan αποκάλυψε ότι θα αλλάξουν (ανατραπούν) τα καθεστώτα της Μέσης Ανατολής, αναφέροντας τα εξής: Στην πολυθρόνα που κάθεσαι καθόταν ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Powell, με τον οποίο συμφωνήσαμε σε ένα δισέλιδο σχέδιο 9 παραγράφων. Όμως δεν μπορώ να σου ανακοινώσω το περιεχόμενο του, διότι βρίσκεται σε εξέλιξη ένα πλήθος μυστικών διαβουλεύσεων. Υπόψη ότι το γενικό πλαίσιο της συμφωνίας αυτής συντάχθηκε κατά την επίσκεψη του Powell στην Τουρκία στις 02-04-2003, χωρίς αυτή να κατατεθεί στην Μεγάλη Τουρκική Εθνοσυνέλευση για έγκριση, όπως προβλεπόταν από το Σύνταγμα. Ωστόσο μετά από λίγους μήνες, στις 13-07-2003, ο Doğu Perinçek αρχηγός του κόμματος İşçi Partisi (Εργατικό Κόμμα) σε συνέντευξη τύπου γνωστοποίησε το περιεχόμενο της συμφωνίας Gül-Powell που περιελάμβανε τα εξής (σ.σ. ο Perinçek κρίθηκε ένοχος για την εμπλοκή του στην υπόθεση Ergenekon και του επιβλήθηκε η ποινή φυλάκισης 34 ετών και 4 μηνών):

· Ο τουρκικός στρατός θα αποχωρήσει από το βόρειο Ιράκ, όπου είχε στρατιωτικές βάσεις, θα τερματίσει τις επιχειρήσεις του κατά μήκος των τουρκο-ιρακινών συνόρων και σε περίπτωση που απαιτηθεί να πραγματοποιήσει οποιαδήποτε επιχείρηση εναντίον του ΡΚΚ θα ζητά έγκριση από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

· Απειλή για εμπάργκο και λήψης στρατιωτικών μέτρων κατά της Τουρκίας.

· Οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις θα μειώσουν την αριθμητική δύναμη και τα οπλικά συστήματα τους.

· Η Τουρκία θα παρέχει ενεργή υποστήριξη στις Ηνωμένες Πολιτείες και θα συμμετάσχει σε επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή και εναντίον του Ιράν.

· Η Τουρκία θα αναγνωρίσει επίσημα το κουρδικό κράτος που θα ιδρυθεί στο Βόρειο Ιράκ.

· Θα αποποινικοποιηθεί το ΡΚΚ και θα δοθεί γενική αμνηστία στα μέλη της οργάνωσης.

· Θα παραχωρηθεί το δικαίωμα στους δήμους της νοτιοανατολικής Τουρκίας να αυτονομηθούν και να δημιουργήσουν μια ομοσπονδία.

· Η Τουρκία θα άρει τους περιορισμούς και τις απαγορεύσεις που εφαρμόζει στην Αρμενία.

· Στην Κύπρο, θα παραμερισθεί ο Dektaş, το σχέδιο Annan θα υλοποιηθεί με μικρές αλλαγές και θα υπάρξει ελαστική στάση σε ό,τι έχει να κάνει με τις αξιώσεις-διεκδικήσεις της Ελλάδος στο Αιγαίο. Συνεπώς διαπιστώνεται με τον πλέον εμφανή τρόπο η διασύνδεση που υπάρχει μεταξύ του κουρδικού προβλήματος και των ελληνοτουρκικών σχέσεων αναφορικά με το κυπριακό και τις θαλάσσιες ζώνες.»

Επειδή λοιπόν, το γεωπολιτικό περιβάλλον του 2003 με το αντίστοιχο του 2016 έχουν ως κοινό σημείο αναφοράς τους Κούρδους και το κουρδικό πρόβλημα δεν θα πρέπει να αποκλεισθεί το ενδεχόμενο να υπάρξουν εξελίξεις και εκπλήξεις τους επόμενους μήνες εάν η  Άγκυρα τροποποιήσει την υφιστάμενη πολιτική της για τους Κούρδους και προβεί σε μια νέα διαδικασία επίλυσης του κουρδικού, σύμφωνα με την επιθυμία των Μεγάλων Δυνάμεων (ΗΠΑ και Ρωσία). Για το λόγο αυτό θα πρέπει να δημιουργηθούν όλες εκείνες τις προϋποθέσεις ώστε η Ελλάδα και η Κύπρος να μην υποχρεωθούν να τηρήσουν «ελαστική στάση» στις αξιώσεις και διεκδικήσεις της Τουρκίας, εφόσον της «ζητηθούν». 

Militaire.gr
ΑΙΩΝΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ